Krótka historia manipulacji w fotografii. 2009-01-29

Chińskie powiedzenie przekonuje, że jeden obraz wart jest tysiąca słów.
Nic więc dziwnego, że gdy tylko człowiek w  procesie rozpowszechniania informacji nauczył się reprodukować także obraz, co nazwano fotografią, nie upłynęło wiele czasu, a znaleźli się ludzie, którzy postanowili znaczenie informacji uwiecznianej na fotografiach zmieniać i manipulować dla własnych potrzeb.
 
Na stronie założonej przez profesora deparatmentu nauk komputerowych Uniwersytetu Dartmouth - Hany'a Farid'a, grupy MA'AT consulting, która zajmuje się konsultacjami na polu mediów cyfrowych, specjalizując się w dziedzinie cyfrowej analizy dochodzeniowej oraz fotogrametrii, znaleźliśmy bardzo ciekawe informacje oraz przykłady manipulacji w fotografii na przełomie dziejów. Pełnia zasług za zebranie tej kolekcji należy się profesorowi Faridowi.

Jak już napisaliśmy, manipulacji w fotografii zaczęto dokonywać dość wcześnie. Mając na uwadze, że pierwsze utrwalone fotografie zostały zrobione w roku 1826, a firma Eastman Dry Plate Company (później znana jako Eastman Kodak), powstała w 1881 roku, pierwsze bardzo udane próby manipulacji fotografią odnajdujemy
około roku 1860:

Ten wczesny portret Prezydenta Stanów Zjednoczonych Abrahama Lincolna, jest kompozycją obrazu głowy Lincolna, oraz reszty ciał, które należało do południowego polityka Johna Calhouna.

około roku 1865:

Znany fotograf Mathew Brady dokonał fotomontażu na którym Generał Sherman pozuje z jego Generałami. Generała Francisa P. Blaira (na krześle po prawej) na fotografii oryginalnej nie było. Dołożono go później.

około roku 1930 :

Na zdjęciu Józef Stalin, który rutynowo kazał wymazywać z fotografii własnych wrogów oraz osoby które straciły jego przychylność. Z tej fotografii zniknął jeden z komisarzy. Zapewne wypadł z łask chorążego pokoju.

Trzeba w tym miejscu przyznać, że ludzie zajmujący się retuszem fotografii w tamtych czasach byli bardzo utalentowani. Nawet dziś ich retusz wygląda znakomicie, a pamiętajmy, że robiono to ręcznie, a nie za pomocą programów komputerowych takich jak Gimp, Xara, czy Photoshop.

rok 1936:

Mao również wymazywał byłych przyjaciół, którzy wypadli z jego łask. Z tego zdjęcia zniknął PoKu (pierwszy od lewej). Mao Tse-Tung stoi jako pierwszy po prawej.

rok 1937:

Na tym retuszowanym zdjęciu widać Adolfa Hitlera i Józefa Goebbelsa (drugi po prawej), który z nieznanych przyczyn został z niego usunięty.

rok 1942:

Benito Mussolini by polepszyć kompozycję heroicznego portretu, kazał wymazać ze zdjęcia stajennego.

rok 1950:

Prawdopodobnie ta fotografia przyczyniła się do wyborczej porażki Senatora Millard'a Tydings'a . Na fotografii Tydings (po prawej) rozmawia z Earl'em Browder'em (po lewej), przywódcą Amerykańskiej Partii Komunistycznej, co miało sugerować komusze sympatie Tydings'a.

rok 1958:

Kiedy latem 1968 roku Fidel Castro (po prawej) pochwala sowiecką interwencję w Czechosłowacji,kubański pisarz, poeta i polityk Carlos Franqui (po środku) odcina się od reżimu zaprowadzonego przez Fidela Carstro i udaje się na wygnanie do Włoch. Znika także z fotografii Fidela.

rok 1971:

to przykład może nie tyle manipulacji za pomocą fotomontażu, lecz prawdopodobnie specjalnego przygotowania fotografowanej sceny, na potrzeby zmiany wizerunku - tzw. zdjęcie ustawiane.  
Kanclerz Niemiec Zachodnich, Willy Brandt (daleko po lewej), spotyka się z Leonidem Breżniewem, pierwszym sekretarzem Partii Komunistycznej Związku Radzieckiego. Breżniew, jak to władza w socjalizmie - jadł, pił, lulki palił, czyli tańce, hulanka i swawola, gdy tymczasem w socjalistycznym raju roztaczanym m.in. w Polsce i Rosji, dla klasy robotniczej - a jakże, przodującej, pozostawał na sklepowych pułkach jedynie ocet. Z tego zapewne powodu, opublikowane w prasie radzieckiej zdjęcie ze spotkania na szczycie różniło się od zdjęcia z prasy RFN. Ze stołu uprzątnięto lub usunięto poprzez retusz m.in. część bałaganu, czyjeś ręce oraz... butelki szampana.

rok 1976:

ze zdjęcia uwieczniającego ceremonię poświęconą pamięci Mao Tse-Tunga na Placu Tiananmen, znikają aż cztery osoby - tzw. "Banda Czterech".

rok 1982, luty:

Magazyn National Geographic opisuje historię Egiptu. Na okładce , wielkie piramidy w Gizie, które zostały "ściśnięte", by zmieścić się w formacie okładki. Jakiś czas po dokonaniu tej manipulacji, nowy już dyrektor do spraw fotografii oznajmij w imieniu magazynu, iż "Nie używamy już tego rodzaju techniki do manipulowania elementami fotografii, w celu osiągnięcia lepszego graficznego efektu. Przyznajemy, że była to pomyłka i już dziś byśmy jej nie popełnili".

rok 1994, czerwiec:

cyfrowo zmieniona okładka magazynu Time. OJ Simpson niedługo po aresztowani w związku z morderstwem. To samo zdjęcie, jednak w niezmienionej postaci pojawiło się na okładce Newsweeka. Prawda, że w magazynie Times Simpson wydaję się groźniejszy?

rok 1997, listopad:

po śmierci 58 turystów zabitych przez terrorystów w ataku na świątynię Hatshepsut w Egipcie, Szwajcarskie pismo bulwarowe cyfrowo zmieniło kolorystykę zdjęcia, by sfotografowana kałuża przypominała krwiste bajoro.

rok 2000, wrzesień:

zapewne z powodu poprawności politycznej, na okładce broszury Uniwersytetu Wisconsin w Madison, cyfrowo dodano ciemnoskórego studenta. Oryginalna fotografią białoskórych fanów została wykonana w 1993 roku. Ciemnoskóry student został sfotografowany w 1994 roku. Władze uczelni przyznały się, że poszukiwały zdjęć które ukazywałyby zróżnicowanie wśród studentów, jednak takich zdjęć nie znalazły. Skąd my to znamy - jeśli fakty nie pasują do założeń to... tym gorzej dla faktów. Różnorodność rasowa musi być, nawet jeśli jest fotomontażem.

rok 2003, styczeń:

okładka magazynu GQ pokazała odchudzoną Kate Winslet. Winslet określiła retusz jako "nadmierny" mówiąc: "Ja tak nie wyglądam, a co najważniejsze, nie mam ochoty tak wyglądać. Mogę powiedzieć, że grubość moich nóg zredukowali o 1/3".

rok 2003, kwiecień:

Los Angeles Times, na krótko po inwazji na Irak przedstawiła okładkę na której wyprostowany, brytyjski żołnierz gestem jakoby kazał Irakijczykom czekać lub szukać schronienia. Brian Walski, fotograf z 30 letnim stażem pracujący dla Los Angeles Times, został zwolniony, gdy wydawca odkrył, że fotografia ta, to fotomontaż dwóch zdjęć Walskiego, które postanowił On połączyć, dla jak to określił "polepszenia kompozycji".

rok 2004, luty:

W czasie kampanii prezydenckiej pojawiło się zdjęcie na którym John Kerry i Jane Fonda są na jednej scenie w czasie antywojennego spotkania. Problem w tym, że Kerry nie siedział obok Jane Fonda, a przynajmniej nie na antywojennym spotkaniu. Zdjęcie Kerry'ego wykonano w 1971 roku na antywojennym spotkaniu w Mineola w Nowym orku, a Fonda przy mikrofonie dała się sfotografować w 1972 roku w Miami Beach na Florydzie.

rok 2005, listopad:

zdjęcie ilustratora Clementa Hurda na reedycji książki "Goodnight Moon", klasycznej książki dla dzieci napisanej przez Margaret Wise Brown a ilustrowanej właśnie przez Hurda , zostało wyretuszowane. Na oryginale Hurd stoi z papierosem.
Zdjęcie z papierosem było drukowane na książce od ponad 20 lat.

rok 2006, sierpień:

Fotografia wykonana przez Adnan Hajj, libańskiego fotografa, pokazuje ciemny dym unoszący się nad budynkami libańskiej stolicy po ataku powietrznym Izraela. Reuters wstępnie opublikował to zdjęcie na stronie internetowej, by je za moment wycofać, gdy ewidentnie okazało się ono zmanipulowane, by pokazać większy i ciemniejszy dym.

rok 2006, wrzesień:

fotografia twarzy stacji CBS News - Katie Couris, została cyfrowo zmieniona. Departament fotografii CBS stwierdził jedynie, że "ich pracownik trochę przesadził i że w przyszłości nie będą już robić takich rzeczy".

rok 2007, lipiec:

Okładka magazynu Redbook przedstawia wyretuszowaną Faith Hill. Magazyn został oskarżony o wkład w propagowanie nieosiągalnego wyglądu, który tworzony jest za pomocą cyfrowego retuszu. Magazyn na zarzuty odpowiedział, że fotografia na okładce została przygotowana całkowicie w zgodzie z obowiązującymi standardami branży. Prosimy przekazać tę wiadomość wszystkim kobietom nabawiającym się kompleksów w czasie oglądania tzw. "kobiecych pism".

rok 2007, sierpień:

francuski magazyn retuszuje zdjęcia Prezydenta Nicolas'a Sarkozy'ego, by pokazać go szczuplejszym niż jest w rzeczywistości.

rok 2007, wrzesień:

czyżby Putin tak jak Stalin wycinał przeciwników z fotografii? Michaił Deliagin został cyfrowo usunięty (a przynajmniej Jego większość) z wideo, po tym, kiedy wypowiedział kilka krytycznych uwag pod adresem rosyjskiego Premiera. Jedna z klatek wideo z telewizyjnego programu "Ludzie chcą wiedzieć" pokazuje tylko pozostawione kolana i rękę - na prawo od człowieka z mikrofonem. Reszta opozycjonisty zniknęła.

rok 2008, czerwiec:

francuska gazeta Le Figaro przedstawiła duże zdjęcie Minister Sprawiedliwości Rachidy Dati z którego usunięto znajdujący się na palcu Pani Minister duży pierścień z brylantem. Gdy sprawa wyszła na jaw, gazeta tłumaczyła się, że jedynie nie chciała odwracać uwagi czytelnika od treści wywiadu z Panią Dati.
Manipulacja wywołała pytania na temat wpływu administracji Prezydenta Sarkozy'ego na prasę. Naszym zdaniem chodziło o to samo co w przypadku fotografii z wizyty Breżniewa w Niemczech zachodnich. Tzn. władza się bawi, a proletariat może stać w kolejce po ocet lub co najwyżej popalić sobie cudze samochody na przedmieściach Paryża.
Diament na palcu francuskiej minister kłułby w oczy francuski proletariat tak samo jak Breżniewowski szampan oczy radzieckich przodowników.

rok 2008, lipiec:


Fotografia testu irańskich rakiet, pojawiła się na okładkach wielu pism. Jak się okazało później, testy nie przebiegły tak pomyślnie, jak chciał tego twórca fotomontażu.

rok 2008, lipiec:

Zdjęcie brytyjskiego księcia Williama opublikowano na okładce The Sun. Z jakiegoś powodu zniknęła z niego osoba siedząca na rufie łodzi. Magazyn Metro wydrukował zdjęcie bez wycinanek,  tak samo jak sieciowa wersja "The Sun".

rok 2008, wrzesień:

Takie zdjęcie Sary Palin pojawiło się w internecie zaraz po tym, gdy została Ona ogłoszona na vice prezydenta z nadania Republikanów. Okazało się ono fotomontażem.

Ale spójrzmy na własne podwórko.

Ostatnio ktoś zarzucał nam w komentarzach, że zamieściliśmy zdjęcia Adolfa Hitlera oraz Angeli Merkel z dziećmi , a nie zamieściliśmy zdjęcia Romana Giertycha czy Korwina Mikke.
Ponieważ dzisiejszy wpis traktuje o manipulacji w fotografii, ku zadowoleniu owego czytelnika możemy pozwolić sobie na zamieszczenie takich zdjęć. I to nawet jednego zdjęcia na którym złapano ich obu na raz!

Drodzy Państwo, przed Państwem Roman Giertych i Janusz Mikke bezwstydnie pozujący z cudzymi dziećmi oraz nieznaną kobietą.

Teraz już prosimy by Państwo nie wypominali nam, że zajmujemy się tylko manipulacjami lewicy.

Na koniec warto zastanowić się, czy powinniśmy bezkrytycznie wierzyć w pokazywane nam przez prasę i telewizje obrazy. Parafrazując chińskie przysłowie możemy stwierdzić, że jeden fałszywy obraz wart jest tysiąca słów nieprawdy.

Źródła informacji i linki (w języku angielskim):
Internetowa kolekcja profesora Hany'a Farid'a, z grupy MA'AT consulting

Tagi: fotografia, manipulacja, propaganda

skomentuj (15)